Baionan Bizi antzezlana ikusteko azken aukera bihar

Antton Lukuk idatzi eta Hiru Punttu taldeak antzeztutako Baionan Bizi lana bihar, larunbata hilak 9, izango da azkeneko aldiz taula gainean. Gamarteko Elizaldian izango da lagun giroan, iluntzeko 20:00ak aldean talo eta xingarrak jan ondoren. Antzezlana etxebizitzarena bezalako gai serio baten gainean eraikitako vaudeville bat da. Istorio irrigarria. Baiona aldean bizi diren hiru gazte, etxebizitzaren prezio garestiak medio, soto batera bizitzera joango dira. Sotoaren jabeak lokala bi pertsonari baizik ez diela alokatu uste du gainera, eta hirugarrenak ezkutuka ibili beharko du.

Baionan Biziren hogeigarren emanaldia izango da Gamartekoa. 2.000 ikusle izan ditu Hiru Punttuk urte honetako otsailaren 4an bere ibilbideari ekin zionetik.

Info +: www.eke.org

Antzerkigintzan ez da Durangorik

Au revoir Triunfadoreak! antzezlanean Bala Gizona izeneko pertsonaiak esaten zuenez, gauzak ilusioarekin egin behar dira, edo bestela ez dira egin behar. Joan den astean Antzerkiola Imaginarioko kideak elkarrizketatu zituzten Argian eta ilusio horretan egunerokotasunak eragin dien higadura nabari zitzaien konpainiako kideei. Hona hemen elkarrizketako pasarte batzuk:

Ander Lipus: "Eusko Jaurlaritzaren politika kulturalaren barruan ez da aintzat hartzen 20 aktore herri txiki batera joatea teatroa egitera, eta militantziaz egin ditugu horiek guztiak. Horrek erre egiten zaitu azkenean eta konturatzen zara erabiltzen dituzun hitz horiek klixe bihurtzen direla: ikerketa, esperimentazioa... eta ni potrotaraino nago, ez dut gehiago ikertu nahi, ezta alternatiboa izan ere..."

"Egungo kultur politikak bi edo hiru antzerki talde besterik ez ditu bultzatzen. Eta horrek konpetentzia dakar eta horren ondorioz antzerki taldeen arteko komunikazio falta. Gauza guztiek izan beharko lukete lekua, baina eskuindar politika madarikatu honek egiten duena da guztia birrindu. Jende honek beldurra dio aldaketari, beraiek ikusi nahi dutena ikusi behar du publikoak ere. Arrisku handia dago, kostunbrismoan jausteko. Badirudi euskal antzerkia Todos nacemos vascos hori dela!".

Xabier Garai: "Antzerkian Eusko Jaurlaritzak ematen dituen laguntzak ekoizpenerako baino ez dira. Agian 20.000 euro emango dizkizu eta hori ondo dago, baina guk nahi duguna da emanaldiak egitea. Antzokia kudeatzen duena ez da pertsona bera, eta horren beharrak ezberdinak dira. Orduan Eusko Jaurlaritzan esaten dizute oso proiektu interesgarria iruditzen zaiela, muntatzen duzu kristoren obra esfortzu humano eta ekonomiko ikaragarriekin, eta gero udaletako teknikariak ez zaitu kontratatzen. Hor irizpide bat egon behar du. Nahiago dut dirulaguntzarik ez ematea baina emanaldiak egotea".

"Hezkuntzak ere garrantzia handia dauka. Jendea ez dago ohituta gauza ezberdinak ikustera, programatzen den antzerki guztia linea berean doalako. Jendeak aukera izango balu mota guztietako lanak ikusteko, beste jarrera bat izango luke gauza ezberdinen aurrean".

---

Elkarrizketa osoa Argiaren web gunean

Hernanirengatik mutur joka

Nostalgikoak izaten hasita XX. mendeko azken lau hamarkadetatik haratago begiratzea ez dago soberan, joandako garaietan kulturak zer nolako garrantzia zuen ikusteko bada ere. Demagun XIX. mendeari erreparatzen diogula, 1830. urteari adibidez. Lehen begiratuan O tempora, o mores! larri bat eztarriratuko zaio literatura eta antzerki zaleari Victor Hugoren  Hernani obra estreinatu zenean gertatutakoa ezagutzen duenean.

1829. urtearen bukaera aldera Hugok Marion Delorme idatzi zuen, garai hartako antzerki obra tradizionalen aurrean hainbat ekarpen berritzaile eginez. Zentsurak ordea ez du inoiz arteaz gehiegi ulertu eta ezin izan zuen jasan antzezlan horretan Luis XIII.-aren errepresentazio parodikoaren bidez idazleak Frantziako monarkiari egin zion kritika. Horregatik, debekatu egin zuten Marion Delorme antzokietara eramatea.

Haserrea bideratzeko terapia asko dago, baina Hugok nahiago izan zuen beste obra bat idaztea. Mendeku literarioa, mendeku bikoitza. Ez zuen denbora asko behar izan gainera: hilabete eskasean prest zuen Hernani, bost ataletan banatutako drama erromantikoa.

1519ko Gaztelako gortean girotua, Doña Sol noblezia giroan hezitako emakumea, Hernani izeneko bidelapurra, Carlos erregea eta Ruy Gomez de Silva dukea ditu protagonista. Doña Solek, azken horren emaztegaia izan arren, Hernani maite du. Eta hirukoteari gutxi iritzita Carlos erregea ere Doña Sol limurtzen saiatuko da. Heriotza eta ohorea, Gorteko gezur eta nahaspilak... oraindik ere gustura irakurtzen den lana utzi zuen Hugok.

Tradizioa vs. erromantizismoa

Tradizioaren aldekoak antzezlanaren berri izan eta berehala saiatu ziren Hugo geldiarazten. Akademiko talde batek erregeari "eskandalu" hura debekatzeko eskatu zion. Baina alferrik zen, berandu zebiltzan eta ez zuten ezer lortuko harrez gero. Hernani paperetik taulara jauzi egitera zihoan. 1830eko otsailaren 25a zen.

Hugoren aurkariak ez ziren, hala ere, isilik geratzekoak. Erregearen bitartez lortzerik izan ez zuten boikota antzokira joanda gauzatu nahi izan zuten. Hugo eta erromantikoak ez ziren makalak ordea. Gertatuko zena susmatzen hasiak ziren gainera, eta elkar hartuta joan ziren antzokira estreinaldi egunean, espainolezko "hierro" (burdina) hitza idatzita zuten txartelak aldean zituztela. Denen buru Théophile Gautier galtza berde eta txaleko gorriztaz jantzita agertu zen. Itxura bitxia. Edozer gauza klasikoak izorratzeagatik.

Antzezlana hasi eta berehala txistuka hasi ziren tradizioaren aldekoak; antzezleei patatak, limoiak eta eskura zituzten beste fruta eta barazki guztiak bota zizkieten; ukabilkadak izan ziren ikusleen artean; erromantizismoa klasizismoaren aurka, baina ez hori bakarrik: gazteak zaharren aurka, adierazpen librea eta konformismo estetikoa aurrez-aurre. Mundua ikusteko bi modu antzoki berean.

Garaiko kronikek kontatzen dutenez, matrailezurren bat edo beste puskatuta eta zalaparta handi samarrarekin amaitu zen gaua. Markagailuan 1-0 erromantikoen alde. Geroztik "Hernaniko bataila" izena eman diote antzerki gau hartan gertatuari.

Hugo eta Euskal Herria

Irakurleak nabarituko zuenez, antzezlanak Gipuzkoako herri baten izena du. Zergatik? Arrazoia Victor Hugok 9 urte zituenean Frantziara bidean Euskal Herritik egindako bidaian dago. Antza Victor gaztearen gogoan iltzatua geratu zen Urumea bazterreko herriaren izena hemendik pasatzean. Urteak joanda oroimenaren zokoren batetik atera zuen Hernani, bere obra bateko protagonista bihurtzeko.

---

Jatorriz Xirikan argitaratua

Artedrama Euskal Laborategia Aulestian apirilaren 17tik 23ra

Antzerkiola Imaginarioaren web gunean irakurri ahal izan dugunez Artedrama Euskal Laborategia antolatu dute apirilaren 17tik 23ra Aulestian. Topaketa hauen helburua aipatutako web gunearen arabera "dramaren hizkuntza unibertsalaren barnean aurki daitezkeen euskal forma eta edukinen inguruan" gogoeta egitea da.

Mintegian irakasle lanetan ariko direnen artean izen ezagunak: Maite Agirre, Antton Luku, Aitor Agiriano edo Ander Lipus besteak beste. Denek ere galdera berari erantzuna emateko bideak sortu nahi dituzte: dramaren hizkuntza unibertsalari euskal antzerkigintzak eman diezaiokeen begirada partikularrak zein ezaugarri izan behar dituen.

Parte hartu nahi dutenentzat, ikastaroen prezioa 350 eurokoa da eta prezio horren barruan ikastaroaz gain egun guztietako otorduak eta lo egiteko tokia ere  sartzen dira.

Info+: www.antzerkiola.com

Euskal antzerkigintzak bi Max sari lortu ditu

Nasdrovia Chejov antzezlanak ezustean ikuskizun errebelazioaren saria jaso du Arte Eszenikoen Max sarietan. Euskal Herriko Yo, Leonor eta Espainiako hamalau lan izan ditu lehiakide Nasdrovia Chejovek. Fernando Bernuesek Anton Chejov idazle errusiarra omentzeko idatzitako antzezlanak Jose Ramon Soroiz eta Naiara Arnedo ditu protagonista. Chejovek irudikatutako pertsonaien larruan sartuta ironiaz eta umorez beteriko antzezlana taularatu du Vaiven etxeak.

Bestalde, Yolanda Arrietak eskuratu du Grau antzezlanarekin Euskarazko Antzerkigile Onenaren Max saria. Bere lehiakideak Anartz Zuazua eta Klaus Groten (Bizitza lorontzian), Emilio Fernandez (Txaribari) eta Aitzpea Goenaga (Euskararen zazpi bekatu nagusiak) izan dira.

Txamankizuna (III eta IV)

3-

martitzena esan dugu, ezta? lehenako martitzenean makats bat hartu genuen. ulertu bedi mozorrotu egin ginela, azpiko dendara jeitsi, eta makats bat hartu genuela. “zenbat da?”, “27 zentimo”. ulertu bedi erlatiboki merkea dela makats bat hartzea; ez dagoela zertan kuadrilla ofizialarekin 20 euroko boterik ipini beharrik. batzutan kuadrillak itxulapiko itxiak lakoak dira. eta makats bat hartzeko ez dago zertan egun baten zain egon, kristolako plana egin. ikusi duzue, ez da hain zaila: mozorrotu eta azpiko dendara jeitsi. besterik ez. edozein martitzenetan adibidez.

 

4-

ez dago dantzan egiten dakien jendea. dago: dantzan egiten duen jendea eta dantzan egiten ez duen jendea. ez dago dantzan-ondo, ez dago dantzan-soltean edo binaka, ez dago dantza-modernoa edo tradizionala. dago dantza; dantzan egitea.

ulertu bedi jendea egoten dela itxarrik, edo lo, baina jendea ez da trebea itxarrik egoten, edo modernoa lo egoten.

ulertu bedi hemen ez dela dantzan askorik egiten.

bengaaaa!!!

…

(guri ere gustatzen zaigu, ikaragarri gustatzen zaigu, narrutan egitea).

Txamankizuna (I eta II)

sinestea bizi daitekeela honela
sinestea bizi daitekeela honela
sinestea “honela” ez dela urtarrilak 7rako idatzitako testu bat; sinestea “honela” ez dela urrutiko pelikula bat, ez dela poema eskuraezin bat; sinestea “honela” ez dela fikzioa.
lartxo sinestea norbaitentzat igual, baina,
sinestea, gu, honela bizi garela.
eta sinestea bizi daitekeela honela

(II)

sinestea lur honengan;
lur honengan eta bere gainean imajinatutako guztiengan.
sinestea badagoela lur honi begiratzeko beti beste era bat;
ez derrigorrez egunkari, telebista, kuadrilla, eusko-tren; ez derrigorrez kotxetik, albotik, hotz, komenientziaz.
bai igual txakolin, olatu, ohean edo naranja; bai igual martitzena, zeldara, ume bat edo kolorez.
beste eguzki bat behar du herri honek, hurbilago egoteko, sinesteko; eta hotz puta hau desegiteko ere bai.

Suizidioa irtenbide bakarra denean*

Obra: Au revoir, triunfadoreak!

Taldea: Antzerkiola imaginarioa

Data: 2005ekoAzaroaren 9a

Lekua: Leioako kanpuseko Areto Nagusia


Ez gaude betiko eskemak apurtzen dituzten proposamenak ikustera oso ohituta. Zer egingo zaio, ohitura maite duen animalia da gizakia. Hala ere noizean behin beharrezkoa izaten da eskemak apurtzea. Klasetik ihes egin genuen mundu guztiak ahotan zuen teatro obra hura ikusteko: Antzerkiola Imaginarioaren ?Au revoir, triunfadoreak?. Ez genuen horrelako zerbait espero.

Proposamen ausarta da ?Au revoir, trinfadoreak!?. Madame Faneka, Gazte Nihilista, eta Bala Gizonak suizidiorako bidea nola egiten duten azaltzen zaigu obran. Nahiago dute bide hori hartu, ?hipopotamo bihurtu? baino. Animalia geldo, patxadazale eta pisutsua beren baitan jaiotzen ikusten duten neurrian ezinegona areagotuz doa eta pertsonaia bakoitzaren baitan borroka dialektikoan ikusiko ditugu bi izate horiek. Araua vs. askatasuna: Piskanaka arauak, nork bere buruari egindako errepresioak lekua irabaziko du. Piskanaka Banijuk (Ainhoa Jauregi) Madame Faneka torturatuko du (?Bruselas? goiburu duen gurutze batean iltzatuta azalduko zaigu pertsonaia hori, adierazkortasun itzela lortuz). Gazte Nihilistak (Na Gomes eta Terri Floridok antzeztutako pertsonaia) bazterrean utziko du bere izatearen erdia, beti galdezka eta dudatan ari zaiona (ez al gara askotan ?Santadonedonedone-aiamatxomaitia?-ka aritzen gu ere?). Bala Gizonaren (Alex Gerediaga) kasuan, ilusiorik ezak eramaten du bere buruaz beste egitera.


?Garai berrietako komedia triste? moduan aurkeztu zuten antzezlan hau duela bost bat hilabete. Horrexek berak definitzen du ezerk baino hobeto teatro lan harrigarri hau. Barre egin genuen obraren zenbait pasartetan (Gabriel Ocinak antzeztutako Madame Fanekarekin ederki pasa genuen), beste batzuetan, itota sentitzeraino larritu ginen (Banijuk tiro egiten duenean, edo eszenatokian bakarrik eta isiltasunean oso ongi ikusi ez genuen zerbait mastekatzen geratzen denean, besteak beste). Lan berritzailea ezbairik gabe. Pena bakarra geratu zitzaigun: gure antzerkiarako ohitura falta dela eta agian ez ginela obraren mailan egon; ez geniola zeukan zuku guztia atera. Berriro ikusiko genuke.


*Edo nola ulertu duen teatro obra abangoardista bat inolaz ere aditua ez den sasi-kazetari batek.

ACT jaialdia hasi da Bilbo eta Barakaldon

Bigarren edizioa du aurten ACT jaialdiak, antzerki eta dantza eskolen jaialdia. Aurten ere hitzaldiak, ikastaroak, mahainguruak, etab. izango dira maiatzaren 30etik ekainak 4ra bitartean. Bizkaiko Antzerki Ikastegiak antolatutako jaialdia dugu.

Aurten hainbat aretok ireki dizkie atea ACT-ra hurbildu diren hainbat antzerkizaleri: Bilboko Kafe Antzokia, Arriaga Antzokia, La Fundici?n, Gurutzetako Kultur Etxea, BAI (Bizkaiko Antzerki Ikastegia) eta Txoko Landa.


Hainbat herrialdetako sortzaileak izango dira aurten ere jaialdian, besteak beste Amsterdamgo Musika Antzerki Eskola, Bruselako PARTS, Bartzelonako Institut del Teatre eta Pampeu Fabra. Bestalde, LABUR ACT erakustaldia izango da, dantza eta antzerkiari buruzko film laburrak ikus-entzun ahal izango direlarik.


Gainera, SOMOS GRUPO eta SOMOS CASTING proiektuak jarri dituzte abian. Honen helburua kalean aurkitzen diren balore berriak azaleraztea da: kaleko zirrikituetatik jende berria bilatzea, ohiko casting enpresen ideia alboratuz. Info +: www.somos.tv



Info +: www.actfestival.com


Hemen egitarau osoa:


Asteartea, maiatzak 31:

17:30, Barakaldo Antzokia: TAE Donosita:

Ataque verbal (M. Alvadalejo- E. Lindo)


20:00, Kafe Antzokia: Labur Act 1: Cuando los poetas desaparecen, 1+1= 1, Sospecho que mi marido es una planta, Christianity and canned mother?s milk, Splinters


Asteazkena, ekainak 1:

13:00, Gurutzetako Kultur Etxea:

Univ. Pr?stina Fac. Artes, Kosovo: ?The Posibilities? (H. Barker)


17:30, Barakaldo Antzokia

Institut del Teatre, Bartzelona: ?Les Criades? (Jean Genet)


20:00 Kafe Antzokia: Labur Act 2: 4 Direcciones, VersusXtremebundis, Contact, Inmyndunar.



Osteguna, ekainak 2:

13:00, Nafarroako Antzerki Eskola: ?Juego de gatas? (Istvan Oskerby)


17:30, Barakaldo Antzokia

ESAD Valentzia: ?A lo mejor me lo merezco? (A. Jornet, M. Bayona, A. De Paco)


22:00, Erriberako Azoka

Crikoteka Cracovia + MA Scenography CSM London + BAI

?Ibaien heriotzaren zatiak? (L. Tolstoi)

?One IRP piece? Bilbao


Ostirala, Ekainak 3:

11:00, La Fundicion Aretoa

NAZIOARTEKO SORTZAILE BERRIEN I. MARATOIA


NSDF. Scarborough. Darlington college of Arts: Tea Without Mother


Theatre AAN ZEE. Ostende: Before? existencial make-over


Encounter. Brno. Jamu: Childhood


Pendfridge. Edimbug. Queen Margaret Unib. College: Still Lives.


17:30, Barakaldo Antzokia

RESAD Madrid: Los Chismes (C. Goldoni)


20:00, La Fundici?n Aretoa

NAZIOARTEKO SORTZAILE BERRIEN MARATHOIA 2.


ITS. Amsterdam. SNDO:

This is not a romantic duet.


ITS. Bruselas. PARTS:

"Champ/Contre-Champ?/? Eleanor!".


ACT. Bilbao. BAI:

Was Monna Lisa una l?mpara?


22:30, La Ribera

Clara Yinkung Kim Diaspora of Self-Identity Laburract

Hackney Dance Foundation, Londres + BAI: "Errituak" dantza


Larunbata, ekainak 4

12:00, Arriaga Antzokia:

Liburu aurkezpena: ?El Actor y la diana?


17:15, La Fundici?n Aretoa

LABURRACT "Pasamonta?as rosa". I Zorita-X. Intxausti


17:30 La Fundici?n Aretoa:

NAZIOARTEKO SORTZAILE BERRIEN MARATHOIA 1.


NSDF. Scarborough. Dartington college of arts:

Tea without mother.


ITS. Bruselas. PARTS:

"Champ/Contre-Champ?/? Eleanor!".

 

Encounter. Brno. Jamu:

Childhood.


Pendfridge. Edimburgo.Queen Margaret univ., College:

Still lives.


20:00, La Fundicion Aretoa

NAZIOARTEKO SORTZAILE BERRIEN 2. MARATOIA


ITS. Amsterdam. SNDO:

This is not a romantic duet.


Theatre AAN ZEE. Ostende:

Before... existencial make-over.


ACT Bilbao: Was Monna Lisa una l?mpara?


22:30, La Ribera:

ST & M Amsterdam-go musika antzerki eskola: "Who wants to live forever?" (Queen)