Radioheaden berriak "IN Rainbows" izena hartuko du

Radiohead taldeak badu prest bere disko berria, 2003an "Hail To the Thief" kaleratu zutenetik isilean aritu ostean. Beno, Thom Yorke abeslariak bakarlari gisa diskoa argitaratu zuen, baina talde bezala geldirik zeuden ordutik. "In Rainbows" da diskoaren izena, eta oraindik eskuratu ezin daitekeen arren, xehetasun batzuk eman dituzte:Binilo, konpakto eta deskarga digital formatuan eskuratu daiteke (urriaren 10ean eskuragarri azken hau). Biniloa abenduaren 3an kaleratuko dute, eta konpaktua bezala, bi disko izango dira. Deskarga digitalari dagokionean jada eskuratu daiteke, baina bakarrik lehenengo diskoari dagokiona, hau da, lehenengo diskoa Internet bidez deskargatu ahal izango da, baina bigarrena bakarrik KD edo binilo formatuan. Hori bai, nahi duzuna ordaindu ahal izango duzu Internet bidezko erosketan, 0 libratik nahi duzunerarte.

Hau da "In Rainbows" disko berriaren track-lista:

CD 1: (digital download and discbox)
"15 Step"
"Bodysnatchers"
"Nude"
"Weird Fishes/arpeggi"
"All I Need"
"Faust Arp"
"Reckoner"
"House of Cards"
"Jigsaw Falling Into Place" (also known as "Open Pick")
"Videotape"


CD 2: (discbox only)
"Mk 1"
"Down is the new up"
"Go Slowly"
"MK 2"
"Last Flowers"
"Up On The Ladder"
"Bangers and Mash"
"4 Minute Warning"

Zinemaldira joan nintzen eta ez naiz damutzen

Hau ez da zinema aditu baten testu bat, honek road-movie baten itxura handiagoa hartuko duelakoan nago. Asuntua da Zinemaldian egon ginela, gure lehenaldia, bataioa genuen Donostiako urteko ekitaldi sozialik garrantzitsuenean. Eta hasiberriei gertatu ohi zaien bezala, guk ere ordaindu genuen.Ostirala, Bilbo inguruko ospe handiko eskola batetik abiatzen gara, Donostiarako bidean. Sarrerak Internet delako lanabes zoragarriaren bitartez eskuratu ditugu. "Ez fisikoki", esan nion lagunari. "Nola ez fisikoki?". "Joder, ba erosi-erosi ditudala, baino sarrerak oraindik ez ditudala" "eta ezin izan dituzu hartu, fisikoki edukitzeko?" "Ba dirudienez Kutxan jaso behar dira. Bi minutu dira bakarrik!". "Espainol bi?" "Ez zegoen ia sarrerarik, zer nahi duzu?"Denboraz larri gabiltza, egia da, eta gainera A8 marabillosoak bere ilara famatu horietako batekin agurtzen gaitu, Itziarreko gasolindegiaren parean. Hori bai, Zarautzeko parean "7,10" azaltzen digu langile euskaldun itxurako batek. "Baina nola, bi ordu Bilbotik Donostiara eta gainera ordaindu behar?", hau pentsatzen dut, ez dut esan. Ez dut lotsagabea iruditu nahi.

Beno, ba heldu gara Donostiara azkenean, Pasai Antxoko etxetik pasatu gabe. Jatekoa ustelduko zaigulakoan gaude, baino zer egingo diogu... Aparkalekuagatik ere ordaindu beharko dugu, baina urtean behin da hau, ze demontre!

"La Linea Recta" deitzen zen ostiraleko filmea. Principe aretoetan. Espainola, bai, zer gertatzen da? Aurretik aipatu dut sarrera oso gutxi gelditzen zirela, film interesgarri gehienak (bai, bazeuden) agortuta zeuden. Filmak esperimentazio zantzu batzuk azaltzen zituen, komunikazioaren inguruko hausnarketa bat zela esan zigun zuzendariak. Beno, hori sekulako ilara bat egin ostean.

Filma ez zen txarra. Baina ez zen sekulakoa. Ez zegoen istoriorik. Noelia deituriko gaztea zen protagonista. Gasolindegi batetan egiten du lan gauetan. Filme osoan monosilaboak baino ez ditu esaten (bai, ez, ez dakit), suposatzen da gizartetik at sentitzen dela. Sagar bati azala kentzen badio, zuzendariarentzat ez da nahikoa planoa 5 segundutan uztea, ezta 10 segundutan ezta ere. Sagar OSOAri azala kendu ostean (eta ezer esan gabe, bi minutu inguru) jaten hasten da. Zatika-zatika, eta inolako estutasunik gabe. Isiltasun momentu gehiegi. Gainera, ez-ahozko komunikazioak ez zigun gehiegirik esaten, interpretazioa erdipurdikoa zen. Ez ginen pasearen osteko hitzaldi-kolokiora gelditu. Ia guztiak joan ginen, elkarri begira. Edo ez dugu ezer ulertu edo zuzendariak ez digu nahi zuena transmititu. Bigarrenarekin aukerari jarri genion "tick".

Hurrengo egunean beste film espainiar bat ikusi genuen. Honek bazuen istorioa, baina mila aldiz ikusi duguna. Familia baten arteko komunikazio arazoak, sexua, desleialtasuna, hiltzen diren familiartekoak eta horrek sortzen duen etsipena... Nancho Novo zen protagonistetako bat, baina bere ohiko erregistrotik urruti. Hori eskertzekoa behintzat.

Ez dakigu zer gehiago esan... azkenengo egunean, larunbatean, Richard Gere ikusi genuen. Beno, gezurra da. Urumearen beste aldetik flashak ikusi genituen, hori da guztia. Baina Zinemaldiaren hesteak ikusi genituen: Kursaal inguruan duten lokalean egon ginen, bobinak albo batetik bestera eramaten dituzten (eta muntatzen dituzten) lokalean hain zuzen ere.

Beno, hori eta euria egin zuen. Eta Donostian sekulako hotza egiten duela. Gauetan batez ere. Eta parranda eskasa dagoela, alde zaharrean tabernetara joateko flyerrak ingelesez eman zizkiguten. "2X1" unibertsala edo "Realaren partidak botatzen ditugu pantaila erraldoiean" non gelditu dira?


Oraindik uste dut badagoela zeozer ikusteko aukera. Bihar amaitzen da glamourrarekin zita.

Copy Shop, film labur on bat

Fotokopia denda batean lan egiten duen morroi batek bere burua kopiatzen du. Eta bere kopia bera bezalaxe ohetik jaiki, aurpegia garbitu, orraztu eta lanera doa. Eta bere burua fotokopiatzen du. Hirugarren kopia ohetik jaiki, aurpegia garbitu, orraztu eta lanera doa. Eta honek ere bere burua fotokopiatzen du... Jarraituko dut? Ez, nik uste ulertu duzuela gutxi gora behera zein den Copy Shop film laburrak kontatzen duen istorioa.

Virgil Widrich zuzendariak zuri beltzean egindako pelikulak badu gainera, filmak berak kontatzen duenaz gain, beste zenbait kontu kurioso ere. Besteak beste egileak filmak duen textura bitxia lortzeko egin zuena: bideo digitalean errodatu ondoren, material guztia (18.000 fotograma inguru) inprimatu egin zituen, fotokopiatu, eta 35 mm-ko kamera batekin grabatu zituen berriro. Eta 8 hilabete "besterik" ez zituen behar izan horretarako. Emaitza, 12 minutuko maisulan txikia.

Interpretazio askorako ematen du filmak; errutinaz, lanpostu aspergarriez eta jende masak tipo arrunt bati eragin diezaiokeen itolarriaz pentsatzeko besteak beste. Estetika aldetik, zuri beltzezko film mutuek beti Chaplin gogorarazten diote idazten ari den honi, baina ez dago ziur hori jarri beharko lukeen.

---

Gehiago nahi?

Filma ikusi Google Videon
Zuzendariaren web gunea, bere beste lan batzuekin.

Bobo eta Totoren abenturak

Gezurra badirudi ere hamar urte luze igaro dira John Kricfalusi Ren eta Stimpyren sortzailea flash erako animazioak Interneten zabaltzen hasi zenetik. Kanadiarrak ehunka animaziori ireki zizkien ateak eta gaur egun sarean topa ditzakegunetatik batzuek ageriko arrakasta eskuratu dute: adibidez estatu espainiarrean azken aldian Calico Electronico delako anti-heroia aipatu genezake.

Calicorekin zerikusi gutxi dute Bobo eta Toto izenen atzean ezkutatzen diren panda hartzaren eta oilar xelebre eta xarmantaren abenturek. BoBo&ToTo Txina garaikidearen ikurretako bat bihurtu da. Amaigabeak dira bere irudiak daramatzaten produktuen zerrenda: edalontziak, kamisetak, jokoak... Bi pertsonaia karismatiko hauek B&T Estudio txinatarretan jaio ziren 2005eko martxoan.

Bi urte besterik ez dira pasa lehendabiziko atala kaleratu zutenetik. Ordutik marrazki hauen bilakaera teknikoa miresgarria izan da. Pasarteek freskotasuna, bizitasuna eta oro har kalitatea hobetu dute landutako grafiko eta musika berriei esker.

Txina garaikidearen ikur izatetik sarean aurki ditzakegun flash animazio hoberenetakoa izatera pasa da. Lan horien emaitzak Swallowtail Butterfly (Enara-isats Tximeleta) delako atal sorta berrian ikus genitzake. Zorigaiztoko gertaera baten ondorioz Toto gaixotu egingo da eta Bobok, ausardiaz beterik, bidaiari ekingo dio sendagai baten bila.

Azken kapitulu hauetan Bobo eta Totoren munduko izaki gehiago ezagutzeko parada daukagu era zehatzagoan eta beti ere bereizten dituen xamurtasun eta umore zertzeladekin.

Batz(wo)man eta Txomin, gure superheroiak

Aspaldi samar izan genuen Batzman eta Txominen berri, baina oker ez banago inoiz ez genituen eremu lauetara ekarri. Gaur aitzakia ederra dugu, prekarietatearen aurkako superheroiek DVDa kaleratu baitute. 

Donostiako Gelditu plataformak kaleratu du superheroiek Urchegi esplotatzailearen aurka izan dituzten borrokaldiak kontatzen dituen trilogia hau. Baliabide gutxirekin egindako lanak izan arren, ikusleak berehala igarriko du bideoek irudimena eta umorea soberan dituztela. Horiek izango dira gorbatadun banpiroen lan baldintza okaztagarriekin bukatzeko XXI. mendeko proletarioen tresnak.

DVDak dakartzan berrikuntzen artean azpimarratzekoa da prekarietatearen aurkako superheroiek hirugarren bideoa osatu dutela. Batzmanek ordezkoa aurkitu du laburmetraia berri horretan, izan ere, emakumeen lan baldintzak nolakoak diren ikusita, Batzwoman izango da  azken bideoko protagonista.

Lortuko ote du Batz(wo)manek prekarietatearekin bukatzea? Zer jukutria berri prestatuko du Urchegi banpiroak langileak esplotatzeko? Ez dakigu, egia esan. Badakiguna zera da, nazioartean lehenago ere antzeko esperientziek arrakasta handia izan dutela. Hor dago, besteak beste, Mexikoko Superbarrio Gómez, hango borroka sozialen ikono bihurtua.

Grizzly Man

Grizzly man filmea ikusi gabe gelditu izanen nintzake zuzendaria nor zen jakin ez banu. Werner Herzog-ek bere garaian "Fitzcarraldo" edo "Aguirre, la colera de dios" bezalako filmeak gauzatu zituen Klaus Kinski-ren ero begiradaz baliatuz. Gaurkoan, dokumental bat dakarkigu bertze ero bat protagonista duela. Timothy Treadwell, Grizzly people hartzen babeserako elkarteko buruzagia genuen. Ameriketako Estatu Batuetan zelebridade bilakatu zen 90. hamarkadan 13 urte hartzen artean pasatzeagatik. Bere helburua, hartzak babestea zen, bai gobernuarengandik eta baita ehiztariengandik ere.

Urtero 6 hilabete igarotzen zituen bakardadean, bere ustetan hain maitagarriak ziren hartzen artean. Animalia hauek  babesean egotearen xedeetariko bat gizakiarengandik urrun egotearena da. Eta bera sobera hurbiltzen zen. Honek amaiera tristera eramanen gaitu, tipoa hartz batek janda hil baitzen bere neska lagunarekin batera.

Erran beharra dago tipo honek hobe zukeela bere etxean panpina tartean gelditzea, hartzen lurraldeko errege bilakatu baino. Fantasia mundu batean bizi zen Timothy, bera ere hartza bilakatu nahirik. Gobernu, kazetari eta ehiztariengandik babestu nahi zituen, humanitatea gorrotatzeraino iritsi zen, hartza bilakatu nahi izateraino. Baina, nork babestuko zituen hartzak beragandik?

Beharbada hau da Werner Herzog-ek lortu nahi zuena. Deseroso sentiarazten zaitu filmean zehar, tipo bitxi horren xelebrekeriekin. Ipurdian grano bat edukitzea baino okerragoa da, ipurdian grano berde bat izatea bezalakoa da! Hau bada Wernerrek lortu nahi zuena, orduan primeran lortzen du ikuslea deseroso sentitzea, protagonistaz errukia sentitzea... Wernerrek pelikula guztian zehar narratzaile lana egiten du eta momentu jakin batean argi uzten du, berak eztituela Timothy-k ikusten dituen izaki maitagarriak ikusten.

Bukatzeko, irakurleari pelikula hau gomendatuko nioke, kuriosidadez, pertsona bezala hobetzen lagunduko dizulako, edo Timothy bat munduan zehar biraka ikusiz gero ostiko bat emateko.

Garagarra astintzen duen haizea

72 ordu joan dira Ken Loachen The wind that shakes the barley ikusi genuenetik. Denbora nahikoa kritika moduko honi buelta pare bat emateko beraz. Pelikula ikusi ondoren lehendabiziko erreakzioa isiltasuna izan zen. Hori da agian lan honen lehen ezaugarri nabarmenena: gordina da, gerra bera bezain gordina.

Filmaren izena 1798ko Irlandako erreboltari buruzko kantu batean oinarritua dagoen arren, Loachen azken lanak 1921. urtean Irlandaren hegoaldeak independentzia lortu zuen garaiaz hitz egiten du, eta IRAko kide diren bi anaia (Damien eta Teddy O'Donovan, Cillian Murphy eta Padraig Delaney hurrenez hurren) ditu protagonista. Sarrera honetan esan behar dugu biopic-ak hain modan dauden honetan eskertzekoa dela Loachek pertsonaia fiktizioak erabili izana garaiko figura politiko baten bizitza 90 minutuz loriatu ordez, aspertu samarrak baikaude gure historia hurbileko pertsonaien erretratu azukreztatuak ikusteaz.

Filmaren lehen erdian errealismo handiz azalduko dira gatazkaren ondoriorik larrienak: hilketak, atxiloketak, tortura... baita tiro artean sortzen diren kontraesanak ere. Jaun aberats batentzat lan egiten duen IRAko kide gazte batek bere lagunak salatzen dituenean ikusiko dira errepublikarren lehen pitzadurak. Kartzelatik ia kasualitatez ihes egin ondoren salataria eta bere nagusia mendira eraman eta hil egiten dituzte. Damien O'Donovanek egiten dio tiro lagun izandakoari, baina aurretik "borrokatzen ari garen Irlanda honek merezi izatea espero dut" esaten du, ondoren etorriko denaren aurrekari gisa.

Handik gutxira Irlanda eta Ingalaterrako ordezkari politikoek sinatutako akordioa etorriko da, irlaren zati bati independentzia ekarriko diona, iparraldea ingelesen menpe utziz. Pelikularen muina da hori, sortu nahi duen gogoetaren abiapuntua, baina baita Loachek aurretik egindako lanak ikusita gutxien harritu gaituena ere.

Teddy, anaia zaharrena, akordioaren alde azalduko da eta Irlandako estatu berriko polizian izena emango du. Damien gazteak berriz, ez du akordioa ontzat emango eta IRArekin borrokan jarraituko du. Irlandako gerra zibilaren hasiera da.

Esan bezala, Loachen beste zenbait film ikusita -batez ere Espainian 36ko altxamentu faxistaren ostean izandako gerran girotuta dagoen Land and freedom- askapen mugimenduaren alderdi idealista eta pragmatikoaren arteko eztabaida ezaguna egiten zaigu: Land and freedomen POUM eta estalinistak; The wind that shakes the barley honetan hitzarmen anglo-irlandarraren aldeko eta kontrakoak.

Etsaiak -ingelesak gaur mintzagai dugun filmean, faxistak Land and freedomen- nor diren argi izatetik lausotzera, askapen borrokatik gerra fratizidara. Eta noren alde jarri? Loachek argi samar uzten du bere jarrera, Cillian Murphyren pertsonaiak -idealismoak alegia- duen protagonismoa ikustea besterik ez dago.

Bada ordea bizi dugun testuinguruari erreparatuta egin daitekeen bigarren irakurketa bat ere: Loachek herrialde baten okupazio militarraren kontra egiten du eta okupazio horren ondorengo gerra zibilaren krudeltasuna erakusten. Aldatu urteak eta indar okupatzaileak: 1921aren ordez 2006. urtea jarrita ez al da antzeko zerbait gertatzen ari Iraken?

Hain urrutira joan nahi izan ez duenik ere bada* hala ere. Erresuma Batuko eskuineko prentsak filma egurtu egin du terrorismoaren alde egiten duela salatuz. Ez genuen besterik espero egia esan. Frantzian berriz, ingelesei historian behin eta berriz erakutsitako maitasunaren adierazgarri, saritu egin dute Loachen azken lana, Canneseko jaialdian Urrezko Palma emanez.

Sariak (eta egur mediatikoak) beti ere oso eztabaidagarriak izaten diren arren, guk filma ikustea gomendatuko genioke testuaren amaieraraino aspertu gabe iritsi den balizko irakurleari. Azken finean, behin honaino irakurtzeko ahalegin titanikoa egin baduzu, ez zaizu asko kostako kaleko arropa jantzi eta zinemara joatea ezta? Horixe ba...

Aretoak: Gasteiz (Florida, Yelmo Gorbeia), Bilbo (Capitol, Renoir), Barakaldo (Max Ocio), Basauri (Bilbondo),Getxo (Lauren), Donostia (Principe), Irun (Txingudi), Iruñea (Golem Baiona, Carlos III), Miarritze (Royal (JBA))**

---

*Gogoa ere behar da horrelako espekulazioetan ibiltzeko motel
**Espainolez El viento que agita la cebada eta frantsesez Le vent se lève itzuli dute pelikularen izenburua. Euskarazko itzulpenak jartzen ez dituzten bitartean horrelako argibideak ematen nekatu beharko dugu, zer egingo zaio...

Dias azules....soinu banda hutsa

Ivan Ferreiroren "Dias Azules" abestiarekin geratu naiz, izenburu bereko pelikula ikusi ta gero. Bai, soinu bandarekin. Bestelakoa, pelikularen trama alegia, funtsik gabekoa eta nahiko hutsa iruditu zait. Istorioa interesgarria da, bainan kontatzeko modua agian ez da izan aproposena. Uneoro, pelikularen sarreran nengoela ematen zuen, oraindikan traman sartu gabe, eta konturatu orduko akabo filmea.

Aita hil dela eta, azkeneko aldiz elkartzen dira hiru anaiak Galiziako kostaldean duten etxean. Hemendik aurrera bakoitzak bere bidea jarraituko du, ikasketak, bidaiak eta familiak sortzea dute aurrean. Azken gaua ospatuko dute, parranda handia botaz. Bainan ezbeharra gurutzatuko da haien bidean. Etxerako bidean, auto istripua izanen dute, anaietako baten neskalaguna hiltzen delarik. Ordutik aurrera, hiruen bizitza aldatu eginen da, markaturiko bideetatik aldenduz eta beste norabide batzuk hartuaz. Urteak pasata berriz elkartuko dira Galiziako etxe txikian...

Istorioaren idea ez zen txarra, eta interesatua jo nuen zinemara. Bainan zuzendariak, Miguel Santesmasesek, ez du asmatu kontatzerako orduan. Dias Azules pelikula nahiko hutsik geratu da, plano bat bestearen atzetik enkadenatuta inolako emotibotasunik helarazi gabe, traman sartzea lortzen ez duelarik. Aktoreak ere ez dira oso fin ibili, batez ere anai txikiaren papera egiten duen Javier Pereirak, antzezpen oso eskasa egiten du (adjetibo gogorragoak irakurri ditut beste kritiketan) pelikula osoan zehar, bainan batez ere bigarren partean, bere pertsonaia sinesgarria egitea baitu lortzen. Tu vida en 65 minutos filmean, lan hobeagoa egin dezakeela erakusten du Pereirak, ikustea pena merezi duen filme bikain batean.

Aktore plantillak, Oscar Jaenada, Goya batekin saritutakoa du buru. Haren pertsonaia, anai handi parranderoa, komiko eta atormentatuaren artean aurkeztu nahi digu zuzendariak, bainan azkenenan Castelfa-ko Nen bat izatea besterik ez du lortu. Behintzat, barre egiteko momentu batzuk uzten dizkigu Jaenadak. Ezkorki azpimarratzekoa ere, urteak pasa direla erakusteko egindako karakterizazio lan eskasa. Jaenadak, filme bukaeran 40urte dituela erran nahi digute, bainan eman dioten itxurarengatik 20urteak justu justu pasa dituen gaztea ematen du. Anai txikiena ere, 35urte omen ditu bukaeran, bainan filme hasiera duen nerabe aupegia berbera erakusten digute, hori bai gaztetako bakero eroriak kendu ta gizon helduaren traje elegantez jantzita. Nere ikastolako antzerkietan berdina egiten genuen haundiarena egin nahi genuenean.

Filmeak noski baditu aspektu positibo batzuk. Azpimarragarriena nere ustez, soinu banda bikaina. Ivan Ferreiroren "Dias Azules" kantu bikainaz gain, Sexy Sadie, Deluxe edo ta Mastretta taldeen lanak entzun daitezke filme guztian zehar. Bestetik, Galiziako paisaikekin, lan bikaina egiten du Alfonso Parra argazki arduradunak. Suteak eta petroli marrek belztutako parajeen parean, Galiza berde ikusgarri bat dagoela erakusten digu.

Bazkalostean ematen dituzten filmeetako bat besterik ez da izanen Dias Azules. Traszendentziarik izanen ez duen pelikula. Istorioan sartzerik lortzen ez duen filmea. Bainan behintzat musika bikainaz gozatzea eskeintzen digun pelikula.

Ametsen Remake-a

Gaztaroan izandako amets eta utopietara itzultzea, horixe proposatzen digu Roger Gual zuzendariak Remake filmean; aspaldi izandako idealak errepasatu eta gogoratu, eta egun direnak egiaztatu. Guzti hori, ez soilik aburgesatutako zahar malenkoliatsu batzuen  iritzi eta sentipenetatik, baita bertan eta haiekin bizi ziren umeen ikuspegitik. Berezia. Interesgarria.

Hotel bat eraikitzeko saldu behar dutelako, berriro elkartzen dira mendi puntan isolatutako baserrian bertan bizi zirenak. 70.hamarkadan, Masia hori, ezberdin pentsatu eta bizi nahi zutenen babesleku izan zen, gizartetik at, soziedade paralelo bat eriki zuten bertan. Urteak aurrera egin ahala, etxea utzi eta hirietara jeitsi ziren bertakoak, Max idealista izan ezik. Ia 40 urte pasa direnean itzuli egiten dira asteburu bat pasatzeko eta garai zaharrak gogoratzeko. Haiekin batera, jada helduak diren semeak ere itzultzen dira.

 Istorio honen atzean, idealak, sentimenduak eta utopien gaineko erreflexioa topatzen du ikusleak. Komuna horren sortzaile izan zirenak, jada zaharkituak eta aburgesatuak, hasiera batean malenkoliaz begiratzen badituzte ere, “tontakeriz” beteriko uneak bezala gogoratuko dituzte garai zaharrak. Max idealista ere, utopiak alde batera utzi eta zenbait eredu onartu dituela jakinen da inkluso. Depresioak, stresa, dibortzioak, amoranteak...haien bizitzak borrokatu zuten guzti horren paradigma bihurtu dira.

 Bainan haien semeak izanen dute protagosnimo handiena, garai haiek gogora ekartzeko orduan. Gizartetik isolatuak 4urte luzez, garai aspergarri eta beltz moduan gogoratuko dute, “helduen bizi alternatibek inoiz ez dituzte umeak kontutan hartzen”. Sexua, hezkuntza...gizartearen gaineko idei guztietan ezberdin hezituak izan ziren eta kanpotik ikusita positiboa eta ederra dirudien arren, geroxeago, hirietako gizarteetara itzulita arazoak emanen dizkie. “Zergatik uste zenuten, besteak bainon hobeagoak zinetela gu hezitzeko?”. Haien gurasoek, heziketa aske horren bitartez, haien aurrekoek hezkuntza katoliko eta kontserbakorrarekin egindakoa errepikatu zuten, inposizioa.

 Pelikula oso interesgarria, fotografia oso zainduarekin, irudi digitalaren eredu; eta soinu banda ederrarekin. Pelikulak erreflexioaz gain, umorearentzako tartea uzten du, sekuentzia oso barregarriekin (nirekin zineman zeuden batzuendako barregarriegiak...mesedez isiltasun apur bat). Ikusleari erraz etorriko zaio burura “El Sueño de Ibiza” filma, idei berdinen inguruan (ezerdin kontatua noski) erakia baitago Remake filme hau.

Informazio gehiago, aktoreak, musika eta filmaren bloga: www.remakeonline.com

Eta zu eremulak-eko irakurle zer uste duzu?

Kolorezko Orgia

El lagarto Juancho, Pixie eta Dixie, Power Rangers, Patoaventuras, Bugs Bunny, El retorno de D'Artacan, Gadget inspektorea, Hulk, Draculin, Kriptako istorioak, Spiderman, Correcaminos eta Coyote, Action Man, Scooby Doo, Pier no doy una y Patan, Pinky eta Cerebro, Pingu, Animaniacs, Ren eta Stimpy, Dragoi Bola, Daniel bihurria, Campeones: Oliver y Benji, Casper, Los Pitufos, El pato Darwin, Tinny Toon, Harriketarrak, Batman eta Robin, Superman, Tom eta Jerry, El p?jaro Loco, ?rase una vez la vida, Barrio S?samo, La abeja Maya, Yogi, Popeye Marinela, Sailor Moon, Inurri atomikoa, Beetlejuice, Garfield.

Mamu harrapariak, Loca academia de Policía, Charly Brown eta Snoopy, Los osos amorosos, Fábulas del bosque verde, Autos locos, Don Gato, Foofur, Porky txerritxoa, Lukas ahatea, Heidi, El príncipe valiente, Caracolímpicos, Hong Kong Fue, Pantera arrosa, Salvados por la campana, Ranma ½, Alfred J. Kwak, Pumucky, Alf, Silvestre eta Piolin, Adams familia, X-men, Supernonikoak, Mazinger Z, Vickye Vikingoa, Babar, Snorkels, Speedy Gonzalez, Fernando Amezketarra, Ninja Dortokak, Tintinen Abenturak, Aventureros del aire, Taz-mania, Txirrita, James Bond Junior, Astro Dinos, Lucky Luke, Félix katua, Munduko futbol txapelketa, Pipi kaltzaluze, La banda de Mozart.

Leoncio y Tristón, Sandokan, Erase una vez los exploradores, Maguila Gorila, Punky Brewster, He-man, Marco, La pajarería de Transilvania, Transformers, Blossom, Fly, Doug, Los Mumins, Clarissa, Ulises 31, David el Gnomo, Ipar haizearen erronka, El chavo del 8, Chapulin Colorado, Padres Forzosos, Los osos Gummy, Chip y Chop los rescatadores, Barner eta Flapy, Los Trotamúsicos, Lazkao txiki, Sherlock Holmes, Ziegak eta herensugeak, Willy Fogg, Fraggle Rock, Beakmanen mundua, Parker Lewis ez du sekula galtzen, Detective Boogie, Candy Candy, El campamento Candy, Isidoro, Los Fruitis, Delfy, Las mil y una américas, Los Diminutos, Ultraman, La aldea del arce, Los Aurones, Luppin, Hugo, Topo Giggio, Caballeros del Zodiaco, Chico Terremoto, Mofly, Seabert, Teleñecos...

Eta horrela egunak eta egunak egongo ginateke gure haurtzaroko marrazki bizidun telesailak gogoratzen. Batzuk, aspertuta seguro nago ez dutela ezta zerrenda erdira ailegatu, baina bukera arte ailegatu zaretenoi, agian kuriositatea piztu zaizue telesail hauen argazkiak ikusteko edota musika entzuteko. Hemen dituzue marrazki bizidunen inguruko webgune interesgarri batzuk:

www.dibuani.com, www.bcdb.com, www.brb.com, www.docon.com, www.neptunofilms.com edota www.super3.net/series. Bigarren web orria guztiz gomendagarria da, munduko marrazki bizidun telesailen artxiborik handiena baita hori bai, ingeleraz dago.

* Barkamena eskatu nahi diet artikulu dezenteagoa espero zutenei edota telesailen zerrenda irakurtzen aspertu eta beste albiste batera jo dutenei, baita espainiazaleei Naranjito bezalako pertsonaia maitagarria zerrendan ez jartzeagatik.

Ero eta bero

Halaxekoa da telebistako astearte gaua, eroa eta beroa eraberean. Edota erotzeko eta berotzeko modukoa. Zappina egiten baduzu gaueko hamarretatik aurrera, zure burutik hainbat sentimendu pasatuko dira. Barre egingo duzu, negar, pena sentituko duzu, harrituko zara edota zure telebista balkoitik behera botatzeko gogoak ere izango dituzu.

Lotsagarria izan zen Antena 3en ikusi genuen "¿Cantas o que?" lehiaketa. Rafi Camino, Carmen Janeiro edota Arantxa Bonnete kantuan ikustea, benetan penagarria izan zen. Telebistaren aurpegirik nazkagarriena eta "barriobajeroena" ikusi genuen. Paula Vazquez aurkezlea Espainia osoa lehiaketa asteko irrikitan zegoela esan zuen, jendea aztoraturik omen zegoen. Hala ere Sofres lagunak denok ikusi nahi genuen datua oparitu zigun: bakarrik %17ak ikusi zuen "lehiaketa solidario" eta era berean kantzerigeno hori. Baina sorpresak ez ziren bukatu. Nor eta Iñaki Perurena ikusi ahal izan genuen kantuan ondoren. Harrijasotzaile, aktore eta euskaldun baino euskaldunagoa den leitzarra, Espainiar estatuko telebista kasposoaren menpe jarri da. Pentsatzekoa da, tontoarena egiteagatik jasotzen duen dirua nahiko interesgarria izango dela, baina askoren mitoa eroriko zen seguru, pasaden astekoa ikusi eta gero. Bere erronka berria kantatzea baldin bazen, zergatik ez zuen egin "Euskal Kanturik Onena" saioan? Izen ere, Juanpa kantuan ez entzuteagatik edozein gauza egingo nuke. Baina hori beste kontu bat bat, jarrai dezagun.

Telecircon ere, gaua ez zen batere erraza izan. Espainiako poliziak "buen rollitismoa" praktikatzen ikustea ez da batere erraza euskaldun batentzat.....edo bai? Izan ere, Euskal Autonomia Erkidegoan saiorik ikusiena izan zen. "El Comisario" telesaila kalitatea galtzen joan da urteak pasa diren einean, baina errealitatetik hain urrun dagoen tramak astero ikustea erotzeko modukoa izan beharko da. Nere zorionik beroenak "Euzkadi"zaleentzat. Charli bezalako polizia harroak ikustea, ez  da ona osasunerako. Non geratu da "Verano Azul"en (telesail horretako errubioa da Charli) zuen gozotasuna eta ñoñismoa? Baina Antena 3n bezala, bigarren sorpresa bat ere egon zen. Jordi Gonzalez aurkezleak "Rec" ikerkuntza saioaren atal berri bat aurkeztu zuen, sexuari buruz. Baina ez pentsa Lokalian ikusten dugun (bai, denok ikusi dugu noizbait, ez gezurtu) sexu "idilikoa" zenik, ez, ez. Hardcorea izan zen gai nagusia. Telecirco berriro ere morboaren bila. Hori delako Telecincok gauero bilatzen duena TNT, U+24, Diario de... edota REC bezalako erreportaia eta sasi ikerkuntza saioekin.

Eskerrak TVE1ek eskaintza interesgarria plazaratu zuela. Gaueko hamarretan, "El loco de la colina" saioa ikus dezakegu asteartero Jesus Quinterok aurkeztua. Ikaragarria da saioa, elkarrizketa eta musika saio interesgarriak eskeintzen dizkigu astero. Giro lasaia eta beroa nabari daiteke saioa ikustean. Antonio Banderas, Alejandro Sanz edota Ortega Cano bezalako Espainiazaleekin elkarrizketa interesgarriak egitea lortzen du telebistako "eroak". Hasiera batean, pertsonaia hoiek "klasikoak" dirudite, Espainiar telebistetan goiz eta gauez etengabe ateratzen direnak. Baina Quinterok beti ateratzen du izkutaturik duten istorio interesgarriren bat. Gainera, hain ezagunak ez diren pertsonaiak ere gonbidatzen ditu. Oso ona izan zen Albert Pla musikari katalanarekin mantendu zuen elkarrizketa, baina hobeagoa oraindik Plak abestu zuen "kanta". Risitas ateratzen denean giro ona zapuzten da. Zergatik ez dute "colina"tik behera botatzen? Saioaren azkenengo hamar minutuetan ateratzen da bakarrik, beraz gainontzeko saioa ikustea erabat gomendagarria da. Ondoren, "Urgencias" telesaila botatzen dute. Atal berriak dira eta gaueko hamabietan, ez oso ordu txarrean. Telesail oso interesgarria da, hala ere nabaritzen zaio hamar urte eta gero kalitatea eta ideiak galtzen doala pixkanaka. Galdu, ikusentzuleak galdu ditu, gaur egun, %9ak soilik ikusten baitu. Quinteroren saioak ere ez ditu audientzia onak, %15ekoak. Ez da oso seinale ona, bi saio hoien zaletuentzat. "El loco de la colina" astearte gaueko eskaintzarik hoberena da, ETB2ko "La noche de" saioko aurkezpenarekin batera.

Rico, Rico...

Telenobelak modan daudela argi geratu zen pasaden astean. Produktu nazkagarri horiek burutik kendu gabe oraindik, telebistako agintailua (mandoa) hartu eta alternatiben bila joan nintzen. Eta hain zuzen ere, alternatiba horren esperoan nengoenean, telenobelen atzetik modan dauden bigarren telebista produktuak topatu nituen, sukaldaritza saioak. Baina zer gertatzen da? Ez da nahikoa Gabonetan jan genituen turroi eta polboroi guztiekin? Ez, gure gorputzak oraindik gehiago liraintzeko tori sukaldaritza saioak.

Egunean zehar ordu guztiak onak omen dira zerbait jateko. Izan ere, goizean, arratsaldean eta gauean ditugu sukaldaritza saioak. TVEk adibidez arratsaldeko zazpietan botatzen du sukaldaritza saio bat. Baina nori okurrituko zaio arratsaldeko zazpietan "Cocido Madrileño"ko lata bat ireki eta jatea? Nire etxean gaueko bederatzietatik aurrera afaltzen da eta ez merendatzeko orduan.

 

Baina has gaitezen hasieratik. TVEk hiru sukaldaritza saio ditu. "Saber Vivir" saioan sukaldari gazte bat topatzen dugu, normalean gaixotasunen aurkako platerak prestatzen, baita osasunerako onak diren infusioak egiten ere. Bazkalorduan Ines Ballester aurkezlea mantala jantzi eta eguneko menua prestatzen du "Por la mañana" izen originaleko saioan. Jende famatua eraman ohi du Ballester bere saiora, baita boluntarioki saiora joan nahi direnak ere, eta haiek proposatzen dute eguneko platera zein izan behar den. Baina lasai, ez zara aspertuko inolaz ere. Platera prestatzen duten bitartean, arrosa koloreko albisteak ematen eta komentatzen baitituzte. Ondorioz, eguneko menua bigarren plano batean geratzen da. Azkenik arratsaldean, azkenaldian egin den sukaldaritza saiorik interesgarriena topatzen dugu "Vamos a cocinar con Jose Andres".

 

Guraso euskaldunak dituen eta Estatu Batuetan oso ezaguna eta estimatua den asturiarra dugu Jose Andres. Oso tipo jatorra da kamera aurrean eta honek ere pertsonaia famatuak eramaten ditu bere saiora, baina platerak prestatzeko eta ez txutxumutxuka ibiltzeko. Janari bat egiteko prozesu osoa erakusten dizulako da interesgarria bere saioa. Lehenik eta behin merkatura doa janaria erostera, ondoren menua prestatzen du pertsonaia famatuarekin eta azkenik egindakoa jaten dute elkarrekin. Saioaren musika ere oso dibertigarria suertatzen da, eta gauza sinpleak egiten irakasten ditu, kroketak adibidez. Hori bai, nahiko "kanpetxanoa" da, oso hurbila, eta hain zuzen horregatik traketsa dela eman dezake. Baina bere trakestasuna eta umorea dira saioaren elementurik hoberenak.

 

Telecircok

 

Cuatro ere sukaldaritzaren alde egin du: "Todos contra el chef", "Oido Cocina", beste reality show bat, baina kasu honetan pertsonaia famatuak izan beharrean jende "arrunta"rekin eginda dago, saio horren eguneroko laburpenak eta "Duelo de chefs". Kate autonomikoak ere gastronomiazaleak dira. Saiorik erridikuluena duela pare bat urte arte Barbara Reyk Canal 9 Valentziako telebistan aurkezten zuena, zirkua zirudien hori (hau beste txiste bat da, Angel Cristo zirkuko domadore ezagunarekin ezkondua egon zelako).ETB2k noizbehinka Pedro Subijanaren errezetak eskeintzen dizkigugu eguerdian. Behintzat Basura 3k ez du sukaldaritzari buruzko saiorik programatuta momentuz.

 

Jose Andres alde batera utzita, gosaltzeko orduan aurkitzen dugu sukaldaritza saiorik hoberena. Canal Cocina kate tematikoan, eguneko 24 orduetan botatzen dituzte sukaldeko saioak eta goizeko zortziak aldera "Las cocineritas" saioa botatzen dute. La crem de la crem. Egunero bost-sei neskato ikasle hurbiltzen dira saiora eta sukaldari emakume heldu batekin errezetak egiten dituzte. Eta ez hori bakarrik, errezetak esan beharrean, koreografia duen abestien bidez kantatzen dituzte eta karaokea ere egiten dute. Eguna festa eta irudi gozagarriekin hasteko proposamen egokia, bai horixe.

 

Zer? Argiñano falta dela? Egia da. Hortxe jarraitzen du perejila bezala gerra ematen (beste txite bat) eta egunetik egunera gero eta "rico, rico"agoa bihurtzen.

ere sukaldaritzaren generoa maite duela erakusten digu egunero. Hurrengo asteetan "Esta cocina es un infierno" reality show berria jarriko du abian Carolina Ferrek aurkeztua. Ezetz asmatu zertan datzan lehiaketa? Bai!!! Jende ezaguna sukaldarietan bihurtuko dira eta elkarrekin bizi beharko dira etxe batean. Yupi!!!! Sukaldari jefeen artean Sergi Arola euskalduna egongo da. Duela hilabete bat sukaldaritza saio bat (Aqui cocinamos todos) hasi zen aurkezten "A tu lado" saioaren barruan (bueno, honi saioa deitzea ausartegia litzateke, eroetxea deituko nioke nik). Baina Jose Andresen maisutasunak hain zuzen ere infernura bidali zion (hau berez txiste bat da, Esta cocina es un infierno saioan egongo delako hain zuzen ere).

Half Foot Outside taldearen aurrerapena sarean

Half Foot Outside talde iruindarrak zigilu aldaketa burutu du Perfect From The Distance lan berria argitaratzeko. Oraindik argia ikusi ez duen arren, myspace delakoan entzun dezakegu aurrerapen bat, The ABC of love deituriko kanta hain zuzen ere.

Bcore-tik Astro diskoetxera egindako saltoa ofiziala egin denean jakin dugu Perfect From the distance diskoaren aurrerapen kantua www.myspace.com/halffootoutside helbidean dagoela. The ABC of love deitzen da, eta beste kanta inedito bat entzun daiteke aurreko diskoko In/out eta Start Acting Mean-ez gain, The Cure taldeari egindako omenaldian sartutako abestia: Why Can't I Be you.

Ziurrenik biran izango ditugu, eta Euskal Herrian arituko direlakoan gaude. Momentuz Madrilen eginen dute diskoaren aurkezpena, El Grito aretoan.

Ez da posible...

Ezin dut sinistu, ez da posible, ezin liteke. Telebista piztu eta kate guztietan gauza bera aurkitzen duzu. Berdin da gosaltzen egotea, siesta botatzen edota gaueko ordu txikietan egiten dituzun gauza pertsonal eta gustagarriak modu xamurrean egiten egotea. Ez zara libratuko. Telenobelak modan daude. Eta modan dagoen guztia bezala, gorrotagarriak bihurtu dira. Zure eguneroko bizitzan dituzun arazoak gutxi balira, orain Juan Tobias, Valeria, Abigail, Rodrigo, Tatiana edota Marcos Aurelioren arazoak pairatzen egon behar gara. Localia eta antzerako telebista lokalak alde batera utzita, hamaika dira gaur egun emititzen ari diren telenobelak. Eskerrak "Pasion de Gavilanes" bukatu diren jada.

TVEk duela 16 urte bota zuen estreinekoz telenobela bat eta ordutik bi edo hiru botatzen ditu batera. Orain “La Tormenta” telesail berria jarri du martxan arratsaldeko lauetan eta ondoren, “Amar en tiempos revueltos”. 36ko gerraosteko garaian dago girotuta eta hori da okerrena. Garai ilunak eta zailak izan ziren, baina telenobela hau ematen hasi zirenetik, garai haiek are ilunagoak iruditzen zaizkit. “Los Plateados” telesaila oso audientzia baxua du, %14koa normalean. Baina, telenobelak modan daudenez, bere emisioa mantentzen dugu, orain larunbat goizetan, eguerdiko hamabietan.

 

Antena 3 edo Basura 3 kateak ere gogor ekin dio mota honetako sailak emititzeari, “Pasion de Gavilanes” telenobelaren arrakastaren ostean, “La Mujer en el espejo”ren bi atal ikus ditzakegu goizez eta arratsaldez “El Cuerpo del deseo” eta “Rubi”, orain berri estreinatuta. Hori gutxi balitz, Michel Brown “gavilana” katean geratu da, arratsaldeko “Estoy por ti” saio lotsagarria aurkezten. Fisikoki oso erakargarria izango da tipoa, baina aurkezten ikaragarri txarra eta nekagarria. Mesedez, sar dezatela kartzelan. “Gavilanak” Antena 3en ezezik gainontzeko kateetan ere ikus ditzakegu, Corte Ingleseko beherapenen publizitatearen protagonistak direlako. En fin.

 

Telecircok (Telecinco da, baina izena aldatu beharko luke), beste bat pantailaratu du, “Amor en custodia” argentinarra. Hiru egun besterik ez du iraun. %8ko audientzia egin ostean, telebistatik desagertu da. Eskerrik asko.

 

Ezin dugu ahaztu, herri kirolak, bertsolariak, pilota eta panderoaren telebista kateak (ETB1) ere bere telenobela duela, “Goenkale”. Hamaika urte luze eta 2000 ataletik gora. Ez al da iritsi telesaila bukatzeko garaia? Ez jauna. Orain prime timean botatzen dute, gaueko hamarretatik hamaiketara astelehen eta astearteetan. Gainera istorioak errepikatzen ari dira, Maria Luisa berriro bere jabetzak lapurtuko dizkion gaiztoarekin enrollatzeko zorian baitago. Penagarria.

 

Baina benetan kezkagarriena aste honetatik aurrera jasan beharko duguna da: Haurrentzako telenobelak. TVE1k “Floricienta” eta ETB1k “Maite Kuttuna” telesailak ematen hasi dira. Honi “kantera” egitea deitzen zaio. Badakizue, harrobia oso garrantzitsua da, gero helduen sailak ikustera pasatzeko. “Floricienta” ez dut ikusi, baina “Mite Kuttuna”ren bigarren atala osorik ikusi nuen eta Doraemon, Son Goku eta Heidiren ahotsak berriro entzutea ez zen oso xamurra izan. Gainera, Matilda filmearen antz ikaragarria ikusten diot.

 

Eta azkeneko traka: aste honetatik aurrera La2 katean ere telenobela bat botatzen hasiko dira, “Luna Negra”. Eskerrak gaueko 3,30etan hasiko den. “Telebista Programazio Duin baten aldeko Plataforma” sortu beharko genuke horrelakoak berriro ez gertatzeko (broma da).

Eremulauak...telebista zale!

Telebista begira jarriko da hemendik aurrera Eremulauak.com eta kanpa?a instituzionalek esaten duten moduan ez dugu bakarrik eginen, heldu batez lagunduak egingo dugu. Hemendik aurrera Unai Lako telebistan aditua den kazetariak plazaratuko dizkigu kajatonta-ren inguruan gertatzen diren gora behera guztiak kutsu pertsonal eta ironikoaz horniturik.

Ikuspegi berri honekin ezberdin begiratuko al diogu hemendik aurrera telebistari? nik egia esan ez dakit Mr Bean eta Kuxkuxeroak saioak ikusteari utziko diodan.

Adi Ikus Entzun atalari!

Truman Capoteren inguruko filmea izan da urteko onena AEBko kritikarien ustez

Filme Kritikarien Elkarte Nazionalak urteko filmerik onenaren saria eman dio Bennet Miller zuzendariak gidaturiko Capote lanari. Bertan Truman Capote idazleak Odol hotzean ez-fikziozko eleberria nola idatzi zuen kontatzen zaio ikusleari. New York Times egunkariko orrialdeetan Kansaseko herri txiki batean izandako hilketa baten berri izan ondoren, idazleak aukera ikusiko du ez-fikzioa, fikzioa bezala eleberri batean biltzeko eta informazioa biltzen arituko da hilketa gertatu zen herrian.

Filmaren inguruko informazio gehiago: www.sonyclassics.com/capote/#

Miren Aranburu: ?¤?Euskararen mundua ghetto baten moduan ikusten dut?¤?

Dudarik gabe euskararen alor estetiko berriak jorratzerako orduan proposamen ausartenetarikoak egin dituen pertsonen artean kokatu beharko genuke Miren Aranburu: bikoztailea, abeslaria, margolaria... gauza batengatik edo bestearengatik guztiok ezagutzen dugu bere lana. Aizu! aldizkarian elkarrizketa egin diote eta beste zenbait konturen inguruan aritzeaz gainera, euskarazko bikoizketez esandakoek badute bere mamia. Hona hemen elkarrizketaren pasarte bat:

?¤?Oraingo bikoiztaileen mailak ez du zerikusirik ordukoarekin, asko ikasi dugu. Baina euskara aldetik garai haietako freskura galdu egin dugu, zeren eta erabiltzen genuen hizkerak kalekoarekin zerikusi handiagoa baitzuen. Esaterako, epaile batek eta kale gorrian botata dagoen gizagaixo batek ez lukete hizkuntza era berean erabili beharko. Gaur zorroztasun handia dago. Konturatzen al zara nolako zalantzaz erabiltzen dugun gure ama hizkuntza??¤?.


Hain zuzen ere, Aranburuk Aizu!-n esandakoek Euskarazko Kazetaritzaren I. Kongresuan Joxerra Gartziak euskara komunikatiboaren inguruan azaldutakoak ekarri dizkigu gogora: zuzentasuna, ontasuna eta hortik aurrerako unibertsoa. Eztabaida gaia mahai gainean dago.

Aupa Etxebeste!

Asier Altuna eta Telmo Esnal-en eskutik, ETBren laguntzarekin, Aupa Etxebeste! Filma datorkigu, euskara hutsean grabaturiko lehen luzemetraia, hots bertsio originala euskaraz duen lehen filma.

Etxebestetarrak, Marbellara oporretan joateko asmoa duen txapela ekoizle familia , bidaiari ekitear zeudela jakinen dute zuten diru guztia galdu egin dutela. Jendeaurrean duten irudia zaintzeko asmoz, familia etxean izkutatuta egon beharko da hilabete luzez, haien herritarren artean susmorik zabaldu gabe.


Argumento horrekin, farrak ziurtatuta daude. Istorio xume eta arrunta, konplikazio askorik gabe, metraiaren 97minutuak originaltasuna eta kolpe eraginkorrekin betetzen dira.


Familia berezi hau, ETBko ikusleentzat ezagunak diren aurpegiek osatzen dute: Ramon Aguirra (aita), Elena Irurita (Ama), Paco Sagarzazu (Aitona) eta Iban Garate (Semea). Pertsonai nagusiez gain, beste hainbat aurpegi ezagun ikus ditzazkegu ere, hala nola Anjel Alkain, aktore eta humorista ezaguna. Honekin, ikusle euskaldunengan gertutasun sentsazio handia sortzen du.


Filme hau, Donostiako Zinemaldian estreinatua, kritikaren harrera beroa izan du, gogoz txalotu baitzuten filmaren estreinako emanaldia. Aupa Etxebeste! Euskal zinemaren egunean, IBAIA saria jaso zuen, urteko ekoizpen arriskatu eta berritzaileena delako.

Zinemaldiko Egunkaria: 2005eko Irailak 22

Frantzia eta Belgikaren artean egindako Entre ses mains (Bere esku artean) filmeak ireki du Sail Nagusiko goiza. Albaitari bakarti bat eta aseguru etxe batean lan egiten duen emakume ezkondu batek duten halamoduzko harremana erabili du Anne Fontaine zuzendariak misterio eta intrigazko istorio hau kontatzeko. Pantailan amaierako kredituak azaldu direnean, txaloak eta kontrako oihuak nahastu dira eta aretoa ziztu bizian utzi dugu, protagonisten (Beno?t Poelvoorde eta Isabelle Carr?) interpretazioak zuzenak direla pentsatzen, baina baita ikusi berri dugun zintak ez digula inolako arrastorik utziko.

Miranda July artista ipar-amerikarrak komedia gazi-gozo bat proposatu zigun ondoren, berak zuzendu eta antzeztua. Me and you and everyone we know (Zu eta ni eta ezagutzen ditugun guztiak) sortzaile gazte baten bizitzan murgiltzen da. Honek bere lana arte garaikideko museo batean zintzilik ikusi nahi du, baina bitartean agureak zaintzen irabazten du bizimodua. Beste alde batetik Richard dago, banandu berria den aita gaztea, maitemindu egingo dena. Berarekin batera bere bi semeak, Interneteko txat erotikoetara lotuta bizi direnak. Auzoa eta bizilagunen artean sortuko diren harreman arraroak dira Miranda Julyren debut distiratsuaren oinarria. Kritika ez zuen kontrako izan.


Ezin gauza bera esan Bang Bang Orangutan izeneko produkzioaz. Suezia eta Danimarkaren artean egindako lan hau Simon Sthaok zuzendu du eta bere seme txikia istripuz hiltzen duen negozio gizon baten gainbehera kontatzen du. Debaldeko errekurtso eta karrankekin filme gutxik lortzen dutena egin zuen: ikusleen erdiak filmeak ordu bete eskas bete baino lehenago aretoa uztea.


Bang Bang Orangutanen efektuak guztiz gainetik kendu gabe, (azken minuturaino ikusi baikenuen filmea, produktua justifikatuko zuen amaierako aldaketa handia itxaroten, koittaduen moduan) merezitako deskantsua hartzea erabaki genuen. Ez oso luzea hala ere. Pintxo pare bat eta berriro ere Antzoki Zaharrera Asier Altuna eta Telmo Esnalen Aupa Etxebeste! ikustera. Euskaraz goitik behera grabatutako lehen filme luzea Euskal Herriko herri txiki batean girotutako komedia da. Entretenitu eta erlaxatu egin gintuen, gaueko ordu horietan behar genuen hain zuzen ere.

Irailak 21: Euskal Zinemaren Eguna

Urtero legez, Donostiako Zinemaldiak euskal zinemarekin duen konpromisoa erakutsi nahi izan du. Euskarak atzokoan bere txokoa izan zuen pantaila handian.

Bederatzi filme luze, beste hainbeste labur eta Euskadiko Filmategitik hartutako beste bat (Mait?, Carlos Zabala eta Eneko Igeldo Olasagastirena) Donostiako Pricipe aretoetan izan ziren IBAIAren (Ikus-Entzunezkoen Euskal Ekoizle Burujabeen Elkartea) eta EiTBren eskutik eta Eusko Jaurlaritzaren eta Berria egunkariaren laguntzarekin.


Bertako zinemari egiten zaion omenaldia asko eskertzen du donostiako ikuslegoak, eta Euskal Herrian egiten den ikus-entzunezko produkzioa promozionatzeaz gain profesionalak harremanetan jartzeko ere oso baliagarria da.


Juanma Bajo Ulloa, Fragil filmearekin edo Jos? Mar?a Goenaga eta I?igo Berasategi, animaziozko Supertramps filme luzearen arduradunak izan ziren besteak beste eguneko protagonistak. Gainera, hainbat sari banatu zituzten egun osoan, besteak beste Benito Ansolak jasotako Ama Lur saria, euskal zinemaren topaketak antolatzen egindako lanagatik, edo Ibaia saria, aurten Irusoin Alokaturen Aupa Etxebeste! film luzeak jaso duena, urteko produkziorik arriskatuena izateagatik.